Op 14 mei werd de Engelstalige versie van het boek 'Sturen bij de moslimburen' van Joost Lagendijk (GroenLinks) en zijn collega-europarlementariër Jan Marinus Wiersma (PvdA) gepresenteerd in het Europees Parlement. Het boek heet 'Travels among Europe's Muslim Neighbours: The Quest for Democracy'.
Het boek gaat over hoe de EU om moet gaan met islamitische buurlanden.
De presentatie begon met speeches van de Oostenrijker Hannes Swoboda, vice-voorzitter van de sociaal-democraten in het Europees Parlement, en Cem Özdemir, Duitse europarlementariër voor de Groenen. Beiden spraken vol lof over het boek van Lagendijk en Wiersma. Volgens hen is het verplichte leesvoer voor iedereen die meer wil weten over de islam en het ondersteunen van democratisering door de Europese Unie in buurlanden.
Het Engelstalige boek is uitgegeven door het Center for European Policy Studies (CEPS) dat de Nederlandse versie 'Sturen bij de Moslimburen' heeft vertaald. Michael Emerson, senior researcher bij CEPS, vertelde tijdens de presentatie dat het boek twee controversiële stellingen verdedigt:
- In principe mag Turkije lid worden van de EU (als het land aan de criteria voldoet)
- De EU moet de dialoog aangaan met islamitische politieke partijen
Emerson legde uit dat er geldige tegenargumenten zijn, maar dat deze niet opwegen tegen de argumenten vóór. Zo zeggen de dictatoriale regimes in Arabische landen dat het Westen hen wel moet steunen, omdat anders radicaal-religieuze partijen hun eigen dictaturen zullen stichten. Volgens Emerson hebben de betreffende islamitische partijen juist de neiging om gematigder te worden als ze meer politieke verantwoordelijkheid dragen. Ook de Turkse regeringspartij AKP, die belangrijke hervormingen heeft doorgevoerd in Turkije, komt voort uit een dergelijke beweging.
Vervolgens ging Emerson het debat aan met Joost Lagendijk en Jan Marinus Wiersma. Het debat werd geleid door journalist Matthijs Nieuwenhuis. "De grootste uitdaging was om niet naïef te lijken," zei Lagendijk. "In Nederland wordt je, vooral door rechtse populisten, gemakkelijk weggezet als linkse utopist die zo goedgelovig is om islamitische bewegingen op hun woord te vertrouwen. Maar we zijn er denk ik in geslaagd om voldoende afstand te bewaren en kritische vragen te stellen. Van naïviteit kunnen we niet worden beticht."
Wiersma gaf toe dat het moeilijk is om conclusies te trekken over buurlanden die zoveel van elkaar verschillen. "De situatie is heel anders in Marokko, dat vooruitgang boekt op het gebied van vrouwenrechten en openheid over het verleden, en Egypte, dat echt een soort dictatuur is. Alleen al de invloed die de EU daarop kan uitoefenen, verschilt hemelsbreed per land: Turkije is kandidaat-lidstaat, maar Marokko zal het lidmaatschap nooit krijgen."
'Travels among Europe´s Muslim Neighbours' oftwel 'Sturen bij de Moslimburen' is al het derde boek dat Joost Lagendijk en Jan Marinus Wiersma met elkaar hebben geschreven. Eerder verscheen van hun hand 'Na Mars komt Venus. Een Europees antwoord op Bush' uit 2004 en 'Brussel - Warschau – Kiev, op zoek naar de grenzen van de Europese Unie' uit 2001.