Nieuwe wet voor de veiligheidsdiensten geeft te weinig houvast voor privacy

GroenLinks meent dat de nieuwe Wet op de Inlichtingen en Veiligheidsdiensten te weinig waarborgen biedt voor de bescherming van de privacy van Nederlandse burgers. De Senaatsfractie van GroenLinks stemde dinsdagnacht daarom tegen het aannemen van de wet waarmee de AIVD en de MIVD ruimere bevoegdheden krijgen als het gaat om het aftappen van het internet- en telefoonverkeer.

De Eerste Kamer debatteerde op de laatste vergaderdag voor het zomerreces tot in de late uren over het wetsvoorstel. GroenLinks senator Frits Lintmeijer voelde minister Plasterk van Binnenlandse Zaken (PvdA) en minister Hennis van Defensie (VVD) behoorlijk aan de tand over de nieuwe wet. Het belangrijkste pijnpunt is de gebrekkige bescherming van privacy, stelt Frits: ‘’De diensten doen heel goed werk en dat de rechten van burgers worden ingeperkt, is onvermijdelijk. Maar onnodige beperking van fundamentele rechten van burgers moet altijd worden voorkomen’. In de ogen van GroenLinks zijn de criteria waaronder gevoelige gegevens mogen worden verzameld veel te vaag in de nieuwe wet.

De onderzoeksopdrachtgerichte interceptie is een van de belangrijkste wijzigingen in de wet. Critici noemen dat het sleepnet, waarmee de veiligheidsdiensten internet en mailverkeer kunnen afgrazen. ‘’Onder welke condities kan dat? Welke waarborgen zijn er om te voorkomen dat het medisch beroepsgeheim onnodig wordt geschonden, dat advocaten vertrouwelijk kunnen communiceren met hun cliënten en dat journalisten hun bronnen kunnen blijven beschermen?’’ Ook het ingewikkelde systeem van toezicht op het werk van de diensten en de gebrekkige afspraken over het doorgeven van gegevens aan buitenlandse diensten baart zorgen. “Gegevens van Nederlandse burgers kunnen ongefilterd naar het buitenland en we weten dan niet wat bijvoorbeeld de Turkse geheime dienst er mee gaat doen”, aldus Lintmeijer.

Frits benadrukte ten slotte dat voor GroenLinks de begrippen privacy en veiligheid niet louter tegenover elkaar staan: ‘’Ze liggen juist ook in elkaars verlengde; goede bescherming van onze privacy zorgt immers voor een veilig leven. Veiligheid vraagt dus expliciet om het waarborgen van individuele privacy. Het is van groot belang dat onze veiligheidsdiensten optimaal hun werk kunnen doen. Maar daarvoor moet de wet klip en klaar zijn over wat wel en niet kan. Deze wet is dat niet.”

De bijdrage van Frits Lintmeijer aan het plenaire debat van dinsdag is hier terug te lezen.