Staat van de Europese Unie: Werk aan de winkel voor Europa

“De Europese Unie is niet in topvorm.” Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker gaf woensdag in het Europees Parlement een sobere staat van de Europese Unie. Tal van dossiers schreeuwen om een daadkrachtige aanpak, blogt Europarlementariër Bas Eickhout. Maar het is te kort door de bocht om de Europese Commissie alle schuld te geven van de Europese apathie. De 27 regeringsleiders zijn de echte dwarsliggers.

Juncker spreekt de Staat van de Europese Unie uit.
Juncker spreekt de Staat van de Europese Unie uit.

De 'informele top' in Bratislava, hing als een schaduw over de speech van Juncker. Vrijdag proberen de regeringsleiders van de EU-landen weer eens nader tot elkaar te komen. Toch zal de top in Bratislava niet meteen tot grote besluiten leiden. Het probleem is dat er 27 regeringsleiders zitten die niet meer in het gezamenlijke belang willen denken.

En dat terwijl de EU-landen allemaal met problemen kampen waarvan iedereen weet dat landen die niet voor zichzelf alleen kunnen oplossen.We moeten gezamenlijk de economie uit het slop halen, gezamenlijk optrekken bij het menselijk opvangen van vluchtelingen en gezamenlijk optreden tegen de brandhaarden rondom Europa. Zonder gezamenlijke aanpak komen we niet tot resultaten die de Europese burger weer vertrouwen geeft in de politiek. En we weten dat dit gebrek aan vertrouwen alleen de populisten in de kaart speelt.

Zonder gezamenlijke aanpak komen we niet tot resultaten die de Europese burger weer vertrouwen geeft in de politiek.

De 'Europese' besluiteloosheid die Brussel wordt verweten, ligt dus vooral aan de Europese regeringsleiders; Wanneer durven zij nou eens eindelijk besluiten te nemen en – misschien nog wel belangrijker – ook in hun hoofdsteden te verdedigen?

Premier Mark Rutte is er zelfs trots op als hij in Nederland kan vertellen dat hij weer eens flink op de rem heeft gestaan. Een socialer Europa, dat moeten we toch niet willen? Als vluchtelingen niet meer in Nederland aankomen, dan is de crisis toch opgelost?

Ambitieuzere Commissie

In dat licht hoopte ik woensdag op een ambitieuzere Commissie. Terecht benoemde Juncker Syrië als cruciaal onderwerp waar Europa als eenheid moet handelen. Maar toen hij het over vluchtelingen had, negeerde hij de onhoudbaarheid van de Turkije-deal. En bij de economische crisis lijkt de Europese Commissie niet in staat om ons naar een toekomstgerichte en groene economie, waar we zuinig zijn op grondstoffen, te leiden. Met een halfslachtig investeringsplan gaan we dat niet bereiken.

Omdat we in Bratislava niet ineens eenheid van 27 regeringsleiders kunnen verwachten, miste Juncker met zijn Staat van de Unie een kans om het verschil te maken. De fragiele staat van de unie zal dus helaas nog wel even voortduren.